مراقبت از پا در بیماران دیابتی

زخم پا یکی از شایعترین و جدی ترین عوارض دیابت است. تقریبا ار هر 7 نفر مبتلا به دیابت، یک نفر در طول زندگی خود مبتلا به عوارض زخم پای دیابتی می شود.

 

 

چگونگی ایجاد زخم پای دیابتی

فشار مکرر و مداوم روی برجستگی های استخوانی در بیماران دیابتی باعث ایجاد تاول می شود. سرانجم تمام ضخامت پوست را از بین می برد. از دست دادن پوست، همراه با درگیری عروق محیطی و سیستم ضعف ایمنی، محیط مناسبی جهت رشد میکروب ها ایجاد کرده و باعث ایجاد عفونت می شود.

زخم پا بیشترین علت بستری بیماران دیابتی می باشد که منجر به ناتوانی و قطع عضو می گردد.

 

 

عوامل خطرساز

نوروپاتی دیابتی: اختلال در سیستم عصبی محیطی که باعث کاهش حس پاها در افراد دیابتی می شود.

  • آسیب کوچک به اندام تحتانی
  • شیوه زندگی
  • سیستم ایمنی ضعیف
  • سن بالای 50 سال
  • مصرف سیگار
  • چاقی
  • مشکلات بینایی
  • کنترل نامناسب قند خون
  • پوشش نامناسب پا که باعث آسیب می شود
  • سابقه زخم و یا قطع عضو اندام تحتانی
  • کنترل نامناسب فشار خون

 

 

علایم عفونت پا

  • گرمی
  • قرمزی
  • حساسیت
  • تورم
  • خروج ترشحات چرکی از محل زخم
  • بوی بد زخم

 

در صورت وجود حداقل دو مورد از موارد ذکر شده احتمال عفونت پا وجود داشته و باید فورا به پزشک مراجعه نمایید.

  1. هر زخم کوچکی را جدی بگیرید.
  2. با رعایت بهداشت پاها از ایجاد زخم جلوگیری کنید.
  3. حداقل سالی یکبار جهت معاینه پاها به پزشک مراجعه کنید.
  4. با افزایش قند خون بهبود زخم دیابتی به تعویق افتاده و روند عفونی شدن زخم تسریع می شود. بنابراین مقدار قند خون را در محدوده طبیعی نگه دارید.

 

 

درمان

  • حذف فشار: رفع فشار مکانیکی بر پا همواره به عنوان یک رکن اساسی در درمان در نظر گرفته می شود.
  • برداشتن بافت های مرده از روی زخم
  • پانسمان روزانه زخم به روش مناسب
  • استفاده مناسب از آنتی بیوتیک ها

 

 

بهداشت و مراقبت از پا در افراد دیابتی

  • پاها را با آب ولرم و صابون ملایم هر روز بشویید، سپس پا ها را به خصوص انگشتان را با استفاده از یک حوله نرم با ملایمت، بدون اینکه خراش ایجاد کند خشک کنید.
  • پاها را با روغن گیاهی مثل روغن زیتون ماساژ دهید تا پوست پاهایتان خشک نشود( خصوصا پاشنه پا )، اما بین انگشتان پا نمالید زیرا مستعد رشد قارچ ها خواهد شد.
  • از جوراب های نخی استفاده نمایید و آن ها را روزانه تعویض کنید. قبل از پوشیدن از خشک بودن جوراب های خود مطمئن شوید. از پوشیدن جوراب هایی با بند لاستیکی یا کش در بالای آن خودداری نمایید.
  • برای بررسی کامل هر دو پا از آینه استفاده کنید و مراقب هر قرمزی یا تاول یا خراشیدگی باشید.
  • با مشاهده اولین علامت از قرمزی، تورم و یا دردی که برطرف نمی شود یا خواب رفتگی و بی حسی یا احساس مور مور شدن به پزشک خود مراجعه نمایید.
  • بدون اطلاع پزشک سعی در برداشتن پینه و زواید استخوانی ننمایید. اگر پای شما میخچه زد، پایتان را وارد آب ولرم کرده تا خیس خورده و خود به خود نرم شده و جدا گردد. به هیچ وجه آن را تحریک ننمایید و در صورت لزوم به پزشک مراجعه کنید.
  • ناخن های پاهایتان را به صورت صاف بگیرید و داخل بستر ناخن نروید و با سوهان ناخن ها را صاف کنید.
  • به هیچ وجه حتی در منزل پا برهنه راه نروید و از دمپایی های نرم و راحت استفاده نمایید.
  • کفش بدون جوراب نپوشید. استفاده از کفش های جدید را به آرامی شروع کنید( حداکثر یک ساعت در روز) و در روزهای متوالی زمان آن را افزایش دهید.
  • کفش های پاشنه کوتاه با پنجه پهن و از جنس نرم بپوشید تا کمترین فشار را به پا وارد نمایند. کفش ها باید دقیقا اندازه پا باشند و نوک تیز نباشند.
  • کفش های خود را در انتهای روز که پاها کمی متورم است خریداری کنید.
آخرین ویرایش در 04/06/1394

به اشتراک بگذارید

درباره پزشکی به زبان ساده

پزشکی به زبان ساده می کوشد تا اطلاعات معتبر و به روز پزشکی و سلامت دنیا را به زبانی ساده در اختیار عموم قرار دهد.توجه شود که مقالات ما صرفا برای افزایش آگاهی و آشنایی بیشتر با مسائل پزشکی می باشد و نباید توصیه پزشکی تلقی شوند.

جدیدترین ارسال ها

خبرنامه

برای عضویت در خبرنامه کافیست ایمیل خود را ثبت نمایید