ساختار قلب

بیماری های قلبی عروقی امروزه شایع ترین بیماری ها هستند. آشنایی با ساختار قلب به درک بهتر این بیماری ها کمک بسیاری می کند...

 

حتما تا کنون درباره قلب زیاد شنیده اید، قلب یکی از مهمترین اندام های بدن می باشد به طوریکه بدون آن قادر به ادامه زندگی نخواهیم بود!

اما واقعا قلب چیست و چگونه کار می کند؟

شاید تا کنون بارها از خود پرسیده باشید که ساختار قلب چگونه است؟

یا اینکه وقتی می گویند فردی دچار سکته قلب شده یعنی چه اختلالی برای وی رخ داده است؟

یا اصلا علت سکته قلبی چیست؟

برای پاسخ بدین سوالات باید ابتدا با ساختار قلب و چگونگی عملکرد آن آشنا شویم.

در این مبحث سعی می کنیم تا شما را با چگونگی ساختار و عملکرد قلب آشنا نماییم تا بتوانیم بیش از پیش بدین سوالات پاسخ دهیم.

 

ساختار قلب

قلب یکی از مهمترین اندام های بدن می باشد که وظیفه پمپاژ خون و مواد غذایی و اکسیژن را به سراسر بدن بر عهده دارد. به طور کلی قلب از 4 حفره با نام های دهلیز راست و چپ و بطن های راست و چپ تشکیل شده است که هر یک نیز وظیفه ای را به عهده دارند.

دهلیز راست خونی را که از بدن به سوی قلب باز می گردد را به بطن راست هدایت می کند و آن  هم خون را برای تبادل اکسیژن به ریه ها می فرستد، در این هنگام خونی که در ضربه قبلی به ریه ها فرستاده شده بود توسط عروق به دهلیز راست هدایت می شود که آن هم خون را جهت پمپاژ به سراسر بدن به بطن چپ هدایت می کند. در این هنگام بطن چپ که ضخیم ترین لایه عظلانی قلب را دارا می باشد خون را به سراسر بدن ارسال می نماید!

لازم به ذکر است که در بین دهلیز راست و بطن راست دریچه تریکوسپید یا سه لتی  و بین دهلیز چپ و بطن چپ دریچه میترال قرار دارد که احتمالا نام آن را بیشتر شنیده اید، دریچه هایی هم در ابتدای آئورت و شریان ریوی وجود دارند که از بازگشت خون به بطن ها جلوگیری میکند!

شاید بد نباشد که در اینجا کمی درباره عبارات شایع"خون روشن" و "خون تیره" صحبت نماییم. عروق وظیفه حمل خون و رساندن آن به اعضا و اندام های مختلف را به عهده دارند، به طور کلی عروق به دو دسته سرخرک ها و سیاهرگ ها تقسیم می گردد. به عبارتی سرخرک رگی است که خون اکسیژن دار یا روشن ( که از قلب می آید) جهت اکسیژن رسانی به بافت ها می برد و سیاهرگ رگی است که خون تیره یا حاوی دی اکسید کربن( سطح پایین اکسیژن) را از بافت ها به قلب باز می گرداند تا قلب هم مجددا آن را برای تبادل اکسیژن به ریه ها ببرد!

تا کنون کمی با ساختار کلی قلب و عروق آشنا شدیم ولی شاید برایتان سؤال شده باشد که خود قلب اکسیژن مورد نیاز خود را از کجا کسب می کند؟!

در قسمت خونرسانی قلب به این مبحث می پردازیم.

 

خونرسانی قلب

 جالب است بدانید که خود قلب نیز مانند سایر بافت های بدن دارای عروقی می باشند که وظیفه اکسیژن رسانی به قلب را به عهده دارند. این عروق با نام عروق کرونری شناخته می شوند.

به طور کلی قلب دارای دو شریان اصلی کرونری با نام های عروق کرونری راست و چپ می باشد که از ابتدای آئورت منشا می گیرند. شریان کرونری چپ خود به دو شاخه دیگر تقسیم می شود که وظیفه خونرسانی به حاشیه بطن چپ و دهلیز چپ را به عهده دارد. شریان کرونری راست نیزدر خلف قلب طی مسیر نموده و به بخش های خلفی و تحتانی قلب خونرسانی می نماید.

 

سیستم هدایتی قلب

تا کنون مطالبی را درباره قلب مطالعه نمودید ولی هیچ جایی سخن از چگونگی کار کرد قلب نشد!

جالب است بدانید که قلب اندامی است که به صورت خود به خودی و غیر ارادی فعالیت می کند. شاید بپرسید چگونه؟ یا اینکه چه چیزی باعث چنین قابلیتی در قلب شده است؟!

اینجاست که پای سیستم هدایتی قلب به میدان بحث باز می شود! سیستم هدلیتی قلب از الیاف و گره هایی تشکیل گشته است که در خود بافت قلبی قرار گرفته اند و به علت تحریک پذیری بالای خود باعث انقباض خود به خود قلب طی توالی های زمانی خاص می گردد. ضربان ساز اصلی قلب را با نام گره سینوسی دهلیزی می شناسیم که در دیواره دهلیز راست قرار گرفته است. از این گره الیافی نشأت گرفته تا گره دیگری را در نزدیکی دیواره مابین دهلیز ها و بطن ها تشکیل دهد. مجددا از این گره الیافی به سراسر بافت قلب فرستاده می شود که وظیفه انقباض سلول های قلبی را به عهده دارند. سیستم هدایتی قلب به گونه ای طراحی شده است تا ابتدا دهلیزها و سپس بطن ها منقبض گردند تا فرصت تبادل اکسیژن و جمع آوری خون فرهم گردد.

 

 

 

 

آخرین ویرایش در 16/08/1394

به اشتراک بگذارید

درباره پزشکی به زبان ساده

پزشکی به زبان ساده می کوشد تا اطلاعات معتبر و به روز پزشکی و سلامت دنیا را به زبانی ساده در اختیار عموم قرار دهد.توجه شود که مقالات ما صرفا برای افزایش آگاهی و آشنایی بیشتر با مسائل پزشکی می باشد و نباید توصیه پزشکی تلقی شوند.

جدیدترین ارسال ها

خبرنامه

برای عضویت در خبرنامه کافیست ایمیل خود را ثبت نمایید