ادرار خونی در کودکان نشانه ی چیست ؟

 وجود خون در ادرار  کودک  نشانه چیست ؟  ادرار خونی در یک کودک چه دلایلی می تواند داشته باشد؟ این مساله می تواند برای مادر و همچنین سایر اعضای خانواده کودک نگران کننده باشد و به دنبال یافتن علت آن باشند .

 آیا می تواند در زمینه مشکل جدی در کودک باشد یا خیر؟ در مواجه با ادرار خونی کودک چه باید کرد؟ 

برای اینکه بتوانیم به جواب این سوالات برسیم ابتدا دانستن این نکته ضروری است که ادرار خونی در کودکان و بزرگسالان می تواند به دلایل متفاوتی ایجاد شود و جدا از هم مورد بررسی قرار می گیرند. 

اما در رابطه با ادرار خونی در کودکان ابتدا باید نوع آن از نظر میکروسکوپی و یا واضح بودن مشخص شود چرا که هرکدام علل خاص خود را می تواند داشته باشد .همانطور که در مقاله ی ادرار خونی در بزرگسالان نیز اشاره نمودیم ادرار خونی میکروسکوپیک با چشم غیر مسلح قابل مشاهده نبوده و معمولا به صورت اتفاقی طی بررسی آزمایش ادرار مشخص می شود ولی خون واضح با چشم غیر مسلح نیز مشخص بوده و رنگ ادرار به قهوه ای یا قرمز تغییر می کند.لذا ما نیز این دو مبحث را به صورت جداگانه مورد بررسی قرار می دهیم !

 

  ادرار خونی واضح در کودکان 

همانطور که قبلا نیز اشاره کردیم اگر بتوانیم با چشم و بدون میکروسکوپ تغیر رنگ ادرار را مشاهده کنیم به خونی بودن ادرار شک می کنیم .اما دانستن این نکته نیز مهم است که هر ادرار قهوه ای یا قرمز رنگی به مفهوم خونی بودن ادرار نبوده و می تواند دلایل مختلفی همچون غذا ها و یا داروها داشته باشد .هچنین ماده ای به اسم میوگلوبین و هموگلوبین که اولی در ماهیچه ها و دومی در گلبول های قرمز وجود دارد،نیز می توانند رنگ ادرار را به قرمز تغیر دهند.لذا در بررسی کودکی که  تغیر رنگ ادرار به رنگ خون را تجربه می کند ابتدا باید دلایل کاذب آن مانند داروها و غذا های رنگدانه دار رد شوند . در اینجا ممکن است که سوال کنید چگونه میتوان فهمید که علت تغیر رنگ ادرار خون است یا سایر موارد ذکر شده؟در پاسخ میگوییم که این مساله باید توسط آزمایشگاه برسی شود و اینگونه و بدون آزمایش نمی توان متوجه این موضوع شد .

معمولا با انجام تست دیپ استیک و سانتریفیوز ادرار می توان به این موضوع پی برد. در صورت نبود خون در ادرار نیاز به بررسی بیشتری نبوده و خطری جدی در پی ندارد!

حال دوم این است که در تست های فوق خون واقعی مشاهده شود که در این صورت موضوع متفاوت است. 

از شایعترین علت های ادرار خونی وااضح در کودکان می توانیم  به عفونت ادراری،التهاب در مسیر مجاری ادراری،ضربه و یا حتی برخی از تومور های مختص کودکان مانند "ویلمز" اشاره  کنیم.بعضا بیماری های خونی مانند گلبول های قرمز داسی شکل نیز می توانند موجب خونی شدن ادرار در کودکان شود.از سایر علل نادرتر می توان به بیماری های گلومرولی و ارثی کلیه مانند غشای پایه نازک ،دارو های ضد انعقاد اشاره کرد.

معمولا پزشک معالج پس از بررسی دقیق و شرح حال کودک و سوابق فامیلی علت زمینه ای ادرار خونی را پیدا کرده و تحت درمان قرار می دهد.

در اینجا به برخی ازنکات کمک کننده برای  تشخیص علت ادرار خونی در کودکان اشاره می کنیم :

  1. اگر کودک سابقه ضربه اخیر به کلیه یا مجاری و یا ورزش سنگین را داشته باشد احتمالا به علت آسیب در اثر ضربه می باشد.
  2. سابقه ی عفونت حلق و گلو درد در چند روز قبل هم می تواند در تشخیص بیماری های گلومرولی که به دنبال عفونت باکتریای ایجاد می شوند ،کمک کننده باشد.
  3. سابقه مصرف دراروهایی مانند سیکلوفسفامید  که می توانند موجب خونریزی از مثانه و در نتیجه خونی شدن ادرار شوند.
  4. احساس درد هنگاهم دفع ادرار و سوزس ادرار می تواند نشانگر یک عفونت ادراری در کودک باشد .
  5. درد پهلو به همراه ادرار خونی  به احتمال زیاد نشانگر یک سنگ در مسیر مجاری ادراری است .

 

 ادرار خونی میکروسکوپیک در کودکان 

نوع دوم ادرار خونی در کودکان میکروسکوپیک می باشد؛به این مفهوم که فقط در زیر میکروسکوپ و آن هم معمولا به صورت اتفاقی مشخص می شود. برخلاف نوع ادرار خونی  واضح، این نوع از ادرار خونی در بچه ها یافته ی شایعی است و طبق مطالعات انجام شده 5-4درصد از کودکان 15-6 ساله از نطر وجود خون میکروسکوپی در ادرار مثبت بودند. ادرار خونی میکروسکوپیک در بچه ها می تواند علل بسیازر زیادی داشته باشد که اکثر آنها خوشخیم هستند و مساله جدی محسوب نمی شوند.اما نکته ی مهم تشخیص آن دسته از کودکانی است که ادرار خونی میکروسکوپیک  آنها به دلیل یک مشکل زمینه ای جدی در وی است. در این جا می خواهیم شما را با یکسری از شایعترین علل ادرار خونی میکروسکوپیک  در کودکان آشنا سازیم :

هم عوامل خوشخیم و هم علل جدی می توانند موجب ادرار خونی در کودکان شوند .در زیر شایعترین علل ذکر شده اند.

ار عالل ادرار خونی به صورت دائمی می توان  به موارد زیر اشاره کرد: 

1. IgA نفروپاتی  یک بیماری گلومرولی و شایع است که معمولا پس از یک سرما خوردگی ایجاد می شود .این دسته از افراد اغلب سابقه ی ادرار خونی به صورت واضح را نیز دارند.

2. سندرم آلپورت یکی دیگر از بیماری هایی که به صورت مادر زادی بروز می کند و می تواند موجب ادرار خونی شود سندرم آلپورت است که معمولا این افراد از کاهش شنوایی و بینایی نیز به طور همزمان رنج می برند.

3. غشای پایه نازک  این بیماری نیز به صورت ارثی بوده که یک اختلال در گلومرول های کلیه است و به علت نازک بود فیلتر گلومرول ها، گلبول های قرمز از آن رد شده و وارد ادرار می شوند.

4. کلسیم بالای ادرار: در تحقیقات مشخص شده است که کلسیم بالای ادرار معمولا با وجود خون در ادرار همراهی دارد.

5. عفونت ها ی استرپتوکوکی: این نوع هماچوری یا ادرار خونی معمولا 3 تا 6 ماه بعد از عفونت های استرپتوکوکی ایجاد می شوند.

 

از علل ادرار خونی میکروسکوپیک و موقتی نیز به موارد زیر اشاره کرد :

1. عفونت ادراری: که در این صورت ادرار خونی همراه با درد هنگاهم ادرار و سوزش خواهد بود.

2. ورزش و یا ضربه نیز می تواند منجر به ادرار خونی به صورت موقت شود.

3. تب نیز یکی از مواردی است که برخی اوقات  ادرار خونی را به صورت میکروسکوپیک  و موقتی ایجاد می کند.

4. در برخی از مواقع ممکن است به همراه خون پروتین نیز در ادرار مشاهده شود که در این صورت می تواند نشان از یک بیماری گلومرولی  جدی باشد .هرچند که این مورد کمتر از 0.7 درصد است .

در صورتی که ادرار خونی همراه با پروتئین نیز باشد با توجه به مقدار آن به این صورت که اگر مقدار آن از حدی بالاتر باشد باید تحت بررسی های بیشتر قرار گیر و اگر از یک مقدار مشخصی کمتر باشد و خود به خود خوب شود نیازی به بررسی بیشتر نیست . با این حال اگر همان مقدار کم نیز به طول بیانجامد بازهم بررسی های بیشتر از لحاظ بیماری های گلومرولی کلیه ضروری است .

5. در صورتی که ادرار خونی میکروسکوپیک  همراه با علائم دیگر نظیر التهابات پوستی و یا درد مفاصل ،تب ،کاهش وزن و .. باشد باید به بیماری های سیستمیک مانند لوپوس شک کرد .از سایر علل می توان به سنگ کلیه ،بیماری های عروقی ،تومور ها و .. اشاره کرد.

  پس به طور کلی اگر کودکی دچار ادرار خونی میکروسکوپی بود باید به موارد زیر دقت کنیم :

  •  سابقه ضربه یه ورزش سنگین 
  •  تب 
  •  عفونت تنفسی و گلودرد 
  •  بیماری های سیستمیک نطیر لوپوس 
  • سابقه فامیلی بیماری های کلیه 
  • سابقه عفونت ادراری
  •  کلسیم بالای ادرار 

 

حال برای درمان ادرار خونی چه اقداماتی لازم است؟

معمولا درمان خاصی برای  خونی بودن ادرار وجود ندارد و درمان ها متمرکز بر درمان علت زمینه ای بیماری است که پزشک شما آن را تشخیص داده و درمان مناسب را ارائه می دهد.

 

 

 

آخرین ویرایش در 04/08/1394

به اشتراک بگذارید

درباره پزشکی به زبان ساده

پزشکی به زبان ساده می کوشد تا اطلاعات معتبر و به روز پزشکی و سلامت دنیا را به زبانی ساده در اختیار عموم قرار دهد.توجه شود که مقالات ما صرفا برای افزایش آگاهی و آشنایی بیشتر با مسائل پزشکی می باشد و نباید توصیه پزشکی تلقی شوند.

جدیدترین ارسال ها

خبرنامه

برای عضویت در خبرنامه کافیست ایمیل خود را ثبت نمایید