پیوند کلیه

پیوند کلیه یکی از رایج ترین و شناخته شده ترین پیوند های اعضا به شمار می رود که چندین سال است در ایران نیز صورت می گیرد اما باید نکاتی در مورد پیوند کلیه وجود دارد که هرکسی قبل از انجام آن باید بداند !

همانطور که می دانیم وظیفه ی اصلی کلیه پاکسازی خون از مواد دفعی و زایدی است که در بدن تولید می شود .حال اگر کلیه های فردی از کار بیافتد یا به عبارتی دچار نارسایی مزمن کلیه شود چگونه این عمل انجام می شود و آیا جایگزینی برای آن وجود دارد یا خیر ؟

از آنجایی که هر فرد به طور معمول 2 عدد کلیه دارد .در صورت از کار افتادن هر 2 کلیه متاسفانه چاره ای به جز پیوند کلیه و دیالیز برای زنده ماندن ندارد.از آنجایی که دیالیز هم هزینه بر است  و هم زمان نبر امروزه اکثر افرادی که دچار نارسایی مزمن کلیه می شوند به فکر پیوند کلیه هستند . البته پیوند کلیه می تواند علل دیگری نیز داشته باشد اما نارسایی مزمن کلیه مهمترین و شایعترین علت آن است!

در پیوند کلیه یکی از کلیه های فرد سالم به فردی که کلیه هایش از کار افتاده است پیوند زده می شود .البته گاهی این کلیه سالم برای فردی است که قبلا دچار مرگ مغزی اثبات شده است !

کلیه های سالم برای اینکه در اثر خارج شدن از بدن دچار تخریب بافتی نشوند دتا زمان پیوند زده شدن در داخل آب و یخ نگه داری می شوند !البته این زمان محدود بوده و هر چقدر زمان بیرون ماندن کلیه از بدن بیشتر باشد کیفیت عملکرد آنها افت می شکند !

طی پیوند کلیه ابتدا هر 2 فرد دهنده و گیرنده به اتاق عمل منتقل شده و در 2 تخت مجزا آماده می شوند .ابتدا کلیه ی سالم از فرد دهنده خارج شده و تا زمان آماده شدن فرد گیرنده در داخل آب و یخ نگه داری می شود .سپس شکم فرد گیرنده را باز می کنند وبدون اینکه کلیه های از کار افتاده خارج شود کلیه جدید را در ناحیه لگنی قرار می دهند ! کلیه پیوند زده شده دقایقی پس از قرار گرفتن در داخل فرد گیرنده و اتصال سرخرگ به آن شروع به ساخت ادرار می کند و این نشانه ی عملکرد آن درست و موقیت آمیز بودن عمل جراحی است! 

اما پیوند کلیه نیازمند شرایطی است که هم دهنده کلیه و هم گیرنده باید  باید داشته  باشند که در زیر به آنها اشاره می کنیم! 

 kidney transplantinterview C.F. 04.02

شرایط گیرنده پیوند کلیه

معمولا هر فردی بدون توجه به سن و جنس می تواند پیوند کلیه را انجام دهد اما باید شرایط زیرر برقرار باشد تا پیوند کلیه بدون مشکل انجام شود.

  • تحمل شرایط جراحی باز
  •  تحمل و توانایی مصرف  داروهای سرکوب کننده ای ایمنی که برای جلوگیری از رد پیوند استفاده می شوند .
  • نداشتن سرطان 
  • نداشتن نارسایی قلبی 
  • نداشتن ایدز و یا مثبت بودن HIV
  • نداشتن نارسایی کبدی 
  • نداشتن عفونت فعال در بدن 

 

شرایط دهنده پیوند کلیه 

  • نداشتن زمینه بیماری کلیوی زمینه ای یا عفونت کلیه 
  • سنگ ساز نبودن کلیه ها 
  • داشتن 2 کلیه 
  • نداشتن سرطان گسترش یافته 
  • نداشتن عفونت های ویروسی یا باکتریایی

 

البته معمولا افراد دهنده و گیرنده از یک خانواده هستند چرا که برای انجام عمل پیوند هم باید گروه خونی افراد مثل هم باشد و هم بافت های آنها یا به اصطلاح پزشکی HLA  آنها بهم بخورد .

اما ممکن است افراد دیگری نیز پیدا شوند که HLA  آنها شبیه فرد گیرنده باشد .

حال ممکن است سوالاتی در مورد پیوند کلیه در ذهنتان ایجاد شود . سعی کرده ایم شایعترین سوالاتی که برای افراد درمورد پیوند کلیه پیش می آید را در زیر ذکر کرده و جواب آن را نیز بنویسیم !

 

1. آیا اهدای کلیه موجب کاهش عمر فرد دهنده می شود؟

در پاسخ به این سوال باید بگوییم که این بستگی به فرد دهنده دارد .ولی معمولا هر فرد قادر است با یک کلیه نیز زندگی طبیعی داشته باشد . از طرفی به دلیل اینکه افراد دهنده معمولا طبق یکسری آزمایشات روتین بررسی می شوند حتی ممکن اس بسیاری از اختلالات زود تر کشف شده و درمان شوند . بخاطر همین حتی گفته می شود افراد دهنده معمولا بیشتر عمر می کنند . 

اما اگر فرد مشکل زمینه ای کلیوی داشته باشد احتمال دارد که بعد ها دچار مشکل شود .و پزشکان قبل از پیوند این موضوع را بررسی می کنند و در صورت وجود مشکل عمل پیوند را انجام نمی دهند !

 

2. کلیه ی پیوندی چه مدت کار می کند ؟

این گزینه نیز بستگی به فاکتور های زیادی دارد اما به طور معمول طول عمر کلیه پیوندی 90% یکسال ، 65% 5 سال و 60 % عمر 15 ساله دارند!

البته همانطور که گفتیم این بستگی به موارد زیادی از جمله میزان مطابقت فرد دهنده و گیرنده ، زنده بودن فرد دهنده ، نحوه ی مصرف دارو ها و محافظت فرد گیرنده و موارد دیگر ... دارد.

 

3. آیا می توان دو بار پیوند کلیه انجام داد ؟

خوشبختانه  اگر کلیه پیوندی از کار بیافتد یا پس زده شود دوباره امکان  پیوند کلیه جدید وجود دارد ! و فرد گیرنده می تواند کاندید دریافت کلیه جدید شود ! اما تا زمان رسیدن نوبت و دهنده ی جدید باید تحت دیالیز قرار گیرد !

 

4. عوارض پیوند کلیه کدامند ؟

باید بگیوییم که پیوند کلیه یک جراحی سنگین است و احتمال عوارضی همچون عفونت و یا ایجاد لخته در بدن وجود دارد .از عوارض طولانی مدت می توان به افزایش شانس ابتلا به عفونت ها اشاره کرد که معمولا به دنبال مصرف دارو های سرکوب گر ایمنی ایجاد می شود . همچنین ممکن است افراد دچار دیابت شوند !

 

آخرین ویرایش در 06/06/1394

به اشتراک بگذارید

درباره پزشکی به زبان ساده

پزشکی به زبان ساده می کوشد تا اطلاعات معتبر و به روز پزشکی و سلامت دنیا را به زبانی ساده در اختیار عموم قرار دهد.توجه شود که مقالات ما صرفا برای افزایش آگاهی و آشنایی بیشتر با مسائل پزشکی می باشد و نباید توصیه پزشکی تلقی شوند.

جدیدترین ارسال ها

خبرنامه

برای عضویت در خبرنامه کافیست ایمیل خود را ثبت نمایید