بزرگی خوشخیم پروستات

حتما می دانید که مشکلات پروستات یکی از شایعترین مشکلات سلامتی در مردان است .چنانکه 10 درصد از  بالای 50 سال دچار بزرگی پروستات می شوند.البته چیزی که در جامعه از آن به نام پروستات یاد می شود  در واقع بزرگی بیش از حد پروستات است چراکه همه ی آقایان به طور طبیعی  دارای غده ه پروستات هستند که در زیر مثانه واقع شده است . اما اینکه پروستات چه غده ای است و ساختار و وظایف آن در بدن چیست می تواند به ما کمک کند تا درک درستی از بزرگی پروستات و مشکلاتی که به دنبال می آیند داشته باشیم.

 

لذا در این مقاله می خواهیم شما را با غده پروستات و عملکرد و همچنین علائم بزرگی پروستات و نحوه تشخیص آن  آشنا سازیم !

 

غده ی پروستات طبیعی :

غده ی پروستات یک غده ی برون ریزبه اندازه ی تقریبی یک گردو  در زیر مثانه می باشد که در عملکرد جنسی مردان موثر است .به این مفهوم که در هنگاام انزال و خروج اسپرم ها از بیضه ها پروستات ماده قلیایی  ترشح  می کند و محیط را برای اسپرم ها مناسب می کند تا آسیب نبینند. میزراه یا همان لوهه ی منتقل کننده ی ادرار و منی  از بین بافت پروستات عبور کرده و وارد آلت تناسلی می شود. 

اما اینکه بزرگی پروستات چیست و چه دلایلی دارد و همچنین علائم شایع،راه های تشخیص و درمان آن در زیر بحث شده است.

 

 

  تعریف بزرگی خوشخیم پروستات

حال که دانستیم پروستات چیست و با عملکرد آن در بدن آشنا شدیم ،می خواهیم به تعریفی از بزرگی پروستات در آقایان بپردازیم :

بزرگی خوشخیم پروستات حالتی است که پروستات به علت رشد و تکثیر سلول های بافت آن باعث فشار به مجرای ادراری تحتانی یا همان میزراه می شود.این نیز به نوبه ی خود می تواند منجر به سختی در ادرار و سایر علائم ادراری شود. که در بخش علائم به آنها خواهیم پرداخت .

علائم بزرگی خوشخیم  پروستات در اکثر مواقع خفیف بوده و چندان ناراحت کننده نمی باشد . اما گاها در افرادی علائم می توانند تشدید شده  و موجب و موجب بروز ناراحتی در افراد شوند. به ندرت بزرگی خوشجیم پروستات می تواند منجر به احتباس ادراری شود .البته این کمتر از 1 مورد در 100 نفر است .

از دیگر پیامد های بزرگی پروستات تخلیه ی ناکامل مثانه می باشد که می تواند باعث عفونت ها ی مکرر و همچنین خروج غیر ارادی ادرار به صورت قطره قطره شود .

متاسفانه این باور غلط در جامعه وجود دارد  که بزرگی خوشخیم پروستات می تواند خطر سرطان پروستات را افزایش دهد در حالی که این چنین نیست و سرطان پروستات ربطی به این مساله ندارد !

 

 

علل بزرگی خوشخیم پروستات چیست؟

اما چه چیزی باعث می شود که پروستات یک فرد بیش از اندازه بزرگ شده و منجر به بروز علائم شود؟

ابتدا باید بگوییم که غده ی پروستات به طور طبیعی در همه ی آقایان افزایش سن و در تمام طول عمر تا 90 سالگی بزرگ می شود .

اما اینکه چرا در برخی افراد این بزرگی بیش از حد بوده و باعث علائم می شود هنوز مشخص نیست.با این حال گفته می شود عدم تعادل در هورمون های جنسی از جمله تستسترون می تواند از عوامل موثر در این مشکل باشد.

 

 

علائم بزرگی خوشخیم پروستات

مهمترین چیزی که یک فرد باید در مورد بزرگی خوشخیم پروستات به آن آگاه باشد علائم آن می باشد .

در این جا قصد داریم یکسری از مهمترین علائمی که در افراد با بزرگی پروستات دیده می شود  اشاره کنیم !

1. تاخیر در شروع ادرار: این به این معنی است که فرد هنگام دفع ادرار زمان بیشتری برای دفع نیاز دارو و باید بیشتر زور بزند تا ادرار دفع شود.

2. جریان ضعیف ادرار : در افرادی که بزرگی پروستات بارز باشد جریان  ادرار بسیار باریک و ضعیف می شود .

3. قطره قطره آمدن ادرار : در این افراد ممکن است جریان ادرار در اواخر قطع شد و به صورت قطره قطره دفع شود که بسیار ناراحت کننده است .

4. تخلیه ی ناکامل مثانه : این نیز می تواند موجب مشکلاتی همچون دفع غیر ارادی ادرار و همچنین عفونت های مکرر ادرار ی شود !

5. تکرر ادرار ممکن است فرد در طول شبانه روز بیش از میزان عادی نیاز به دفع ادرار نیاز داشته باشد. تکرر ادرار معمولا به دفعات بیش از 7-8 بار در روز گفته می شود . البته این موضوع بسته میزان معمول افراد ممکن است  متفاوت باشد!

6. فوریت ادراری : فوریت ادراری به این مفهوم است که فرد به محض احساس ادرار باید به دستشویی برود و گرنه به صورت غیر ارادی از وی دفع می شود.

 

 

 تشخیص بزرگی خوشخیم پروستات

معمولا برای تشخیص بزرگی پروستات آزمایش یا تست خاصی نیاز نیست و پزشک با توجه به علائم و سن فرد می تواند آن را تشخیص دهد.اما گاها ممکن از موارد زیر استفاده شود :

1. معاینه ی پروستات: معاینه ی پروستات با فرو بردن انگشت در داخل مقعد انجام می شود که ممکن است کمی برای فرد دردناک وناراحت کننده  باشد.

2. آزمایش خون و ادرار: این آزمایشات برای بررسی وضعیت عملکرد کلیه ها صورت می گیرد .

3. گاها اورولوژیست ها ممکن است برای برسی میزان ادرار باقی مانده و وضعیت مثانه از سیستوسکوپی و بررسی جریان ادرار  استفاه کنند.

4. آزمایش PSA: این مولکول مختص پروستات است و میزان آن می تواند با بزرگی پروستات رابطه ی مستقیمی داشته باشد .البته معمولا درخواست نمی شود و لی در مواردی ممکن است نیاز باشد !

  PSA  در سرطان پروستات هم ممکن است بالا رود . اما باید به این نکته توجه داشت که بالا بودن PSA دلیل بر سرطان پروستات نیست و اکثر افرادی که PSA بالا دارند سرطان پروستات ندارند!

 

 

درمان بزرگی خوشخیم پروستات

در این قسمت می خواهیم شما را با نحوه برخورد با بزرگی خوشخیم پروستات آشنا کنیم !

در مان ها بسته علائم می توانند متفاوت باشند که  در این جا به آنها اشاره می کنیم :

1. عدم درمان: باید بگوییم که در صورت خفیف بودن علائم ممکن است نیازی به درمان نداشته باشد و یا حتی خود به خود بهتر نیز شود .لذا در این موارد توصه بر پیگری سالانه می شود و اگر علائم آزار دهنده نیستند نیازی به درمان نیست !

2. دارو ها: درارو ها ی مورد استفاده  در بزرگی پروستات به 2 دسته تقسیم می شوند : 

 

شل کننده ی عضلانی (الفا بلاکرها ): این دارو ها باعث شل شدن دریچه ی فوقانی مثانه و همچنین عضلات پروستات و در نتیجه عبور راحت ادرار می شود . از جمله ی این دارو ها می توان به پرازوسین ، ترازوسین،دوکسازوسین ،ایندورامین و از همه رایجتر به تامسولوسین اشاره کرد.

 

دارو های کوچک کننده ی پروستات : این دارو ها باعث مهار آنزیم فعال کننده ی تستسترون شده و میزان تستسترون فعال پائین می آید .همانطور که گفتیم تستسترون می تواند باعث رشد بافت پروستات شود . از این دارو ها می توان به فیناستراید که برای ریزش مو نیز استفاده می شود و همچنین دوتستراید اشاره کرد.

اما اینکه کدام دارو استفاده شود بستگی به علائم و زمینه آنها دارد.مثلا اگر علائم بیشتر مربوط به بزرگی بافت پروستات باشد از فیناستراید و خانواده ی آن استفاده می شود و لی اگر پروستات با اندازه ی نه چندان بزرگ موجب علائم شود از شل کننده ها ی عضلات صاف استفاده می شود .

گاها این 2 دارو باهم نیز استفاده می شوند که تاثیر به سزایی در بهبود علائم دارد . البته ممکن است پس از مدتی نیاز به شل کننده های عضلانی نباشد.

 

3. داروهای گیاهی: در این مورد باید بگوییم که مدارک اثبات شده ای وجود ندارد که نشان دهد داروی گیاهی خاصی در بهبود علائم بزرگی پروستات موثر باشد .

 

4. جراحی: گاها اگر علائم شدید باشد و درمان دارویی نیز جوابگو نباشد به درمان های جراحی ری می آورند .البته ممکن است جراحی ها عوارض خاص خود را داشته باشند . با این حال در برخی موارد واقعا نیاز به جراحی است و بدون جراحی امکان درمان وجود ندارد به این صورت که ا زهر 4 نفر یک نفر در نهایت نیاز به جراحی پیدا می کند.! در طی جراحی ها معمولا قسمت مرکزی پروستات خارج شده و بقیه باقی می ماند .حال آنکه در سرطان پروستات آن را به طور کامل  خارج می کنند.

 

 

درمان های جراحی نیز  انواع  مختلفی دارن که به 4 مورد از رایجترین آنها اشاره شده است :

1. TURP(تی یو آر پی ): این روش رایجترین روش جراحی پروستات بزرگ شده می باشد.در این روش یک لوله وارد میزراه شده و تا پروستات و محل اتصال آن به مثانه رفته و در آنجا بافت پروستات را خارج می کند ! 80-90% افرادی که با این روش جراحی می شوند انزال رتروگرید دارند . به این مفهوم که مایع منی پس از انزال وارد مثانه می شود . کاهش قدرت جنسی و بی اختیاری از عوارض نادر این جراحی است.

2: TUIP(تی یو آی پی ): این روش وقتی استفاده می شود که پروستات به طور  خفیف بزرگ شده باشد و به این صورت است که یک برش در قسمت اتصال پروستات و مثانه ایجاد می شود در نتیجه جریان ادرار بهتر می شود.

3. جراحی باز پروستات: این روش قدیمی بوده و امروزه به ندرت انستفاده می شود. وقتی که پروستات بسیاز بزرگ است و امکان خروج مقدار کافی از بافت پروستات به روش های قبلی وجود نداشته باشد این روش انجام می شود .طی این روش یک برش در پوست بالای پروستات ایجاد می شود و از این طریق پروستات خارج می شود .

4. لیزر درمانی: روش جدیدتری که استفاده می شود استفاده از لیزر برای خارج کردن بافت پروستات است .این روش ها عوارض جانبی کمتری داشته و میزان بستری در بیمارستان نیز به کاهش می یابد.

 

 

آخرین ویرایش در 08/06/1394

به اشتراک بگذارید

درباره پزشکی به زبان ساده

پزشکی به زبان ساده می کوشد تا اطلاعات معتبر و به روز پزشکی و سلامت دنیا را به زبانی ساده در اختیار عموم قرار دهد.توجه شود که مقالات ما صرفا برای افزایش آگاهی و آشنایی بیشتر با مسائل پزشکی می باشد و نباید توصیه پزشکی تلقی شوند.

جدیدترین ارسال ها

خبرنامه

برای عضویت در خبرنامه کافیست ایمیل خود را ثبت نمایید