رژیم غذایی در سنگ های دستگاه ادراری

سنگ ها هنگامی در دستگاه ادراری تشکیل می شوند که غلظت موادی همچون اگزالات کلسیم، فسفات کلسیم و اسید اوریک افزایش یابد. سنگ ها ممکن است در هر نقطه ای از کلیه تا مثانه یافت شوند.

برخی از مواردی که تشکیل سنگ را تسهیل می کنند عبارتند از:

  • راکد شدن ادرار
  • عفونت
  • بی حرکتی
  • افزایش غلظت کلسیم در خون و ادرار
  • مصرف بیش از حد مواد غذایی حاوی اگزالات و مواد پروتئینی

 

 

پیشگیری از تشکیل مجدد سنگ های ادراری

مهمترین اصل در پیشگیری از تولید مجدد سنگ های ادراری کاهش غلظت املاح در ادرار است و ساده ترین و مناسب ترین روش برای رسیدن به این هدف نوشیدن مایعات فراوان به خصوص آب است چراکه آب مازاد از طریق کلیه ها دفع می شود. برای رسیدن به این هدف باید روزی حدود 2تا 3 لیتر آب (ترجیحا 5 تا 6 لیتر) بنوشیم. بر حسب آب و هوا و میزان فعالیت بدنی، مقدار آب مورد نیازمتفاوت خواهد بود. مثلا در تابستان با آب و هوای گرم و خشک تا 6 لیتر و به دنبال ورزش و تعریق 5 تا 10 لیتر در روز می رسد.

باید توجه داشته باشید که مقدار ادرار در طول شبانه روز باید به حدود 2 تا 3 لیتر برسد.

هر 1 تا 1.5 ساعت و نیز قبل از خواب یک لیوان آب مصرف کنید با این کار نیمه شب نیز مجبور به ادرار کردن خواهید بود و این امکان را به شما می دهد که در نیمه شب هم آب مصرف نمایید.

بعد از غذا یک لیوان آب بنوشید.

ماءالشعیر در کاهش سنگ های ادراری تاثیر خوبی دارد، لذا مصرف حداقل 250 سی سی در هفته توصیه می شود.

چای و قهوه از یک طرف دارای اگزالات بالا هستند و از طرف دیگر دارای اثر ادرار آوری هستند. لذا توصیه می شود فقط در حد معمول و آن هم به صورت کم رنگ و رقیق و تازه دم استفاده شود.

مصرف مواد قندی و کربوهیدرات ساده مانند شکر، قند، مربا، ژله ها و کمپوت ها باعث افزایش دفع ادراری اگزالات کلسیم می شوند لذا توصه می شود مصرف مواد قندی و شیرین کاهش یابد( زیرا زمینه تشکیل سنگ فراهم می شود).

کلا نوشابه های گاز دار سرشار از اگزالات هستند، لذا توصیه می شود از نوشیدن آن ها(حتی در صورتی که گاز آن ها گرفته شود) خودداری شود.

 

 

پیشگیری اختصاصی از تشکیل مجدد سنگ های اگزالات کلسیم و فسفات کلسیم

مصرف مواد غذایی زیر باعث افزایش اگزالات کلسیم می گردد لذا مصرف این مواد را کاهش دهید:

  • اسفناج
  • ریواس
  • چغندر
  • لوبیای سبز
  • پیازچه
  • شاهی
  • بادام زمینی
  • آجیل
  • کاکائو
  • شکلات
  • نوشابه های کولادار
  • فلفل
  • دارچین
  • کره
  • بادام زمینی
  • چای پررنگ
  • سس گوجه فرنگی

 

افراد مبتلا به سنگ های کلسیمی باید منابع کلسیم مانند موارد زیر را به صورت متعادل دریافت نمایند و نیاز به محدود کردن دریافت کلسیم از طریق غذا نمی باشد چرا که محدود کردن کلسیم غذا موجب افزایش احتمال دیگر انواع سنگ ادراری می شود.

  • شیر
  • ماست
  • پنیر
  • کشک
  • سبزیجات خشک

 

از مصرف مکمل های کلسیم بدون نظر پزشک اجتناب نمایید.

  • از زیاده روی در مصرف پروتئین های حیوانی خودداری شود و در مقابل از پروتئین های گیاهی استفاده شود.
  • لازم است مواد غذایی حاوی کلسیم به طور یکنواخت بین وعده ها و میان وعده ها تقسیم شود.
  • از مصرف غذاهای پر نمک مثل غذاهای کنسرو شده و فرآوری شده خودداری شود.
  • از مصرف مکمل ویتامین C بدون نظر پزشک اجتناب کنید.
  • از غذاهای حاوی منیزیوم بالا می توانید استفاده نمایید.

 

 

پیشگیری اختصاصی از تشکیل مجدد سنگ های اسید اوریکی

سعی کنید با نوشیدن 5 تا 6 لیتر آب حجم ادرار را به 2.5 تا 3 لیتر در روز برسانید.

از انجام هر نوع ورزش سنگین، خسته کننده، طولانی مدت و تمرینات بی هوازی خودداری کنید.

کاهش وزن با روش اصولی و صحیح(مشاوره با متخصص تغذیه) تا حدودی در ریسک سنگ های اسید اوریکی مؤثر است.

از مصرف مواد غذایی مانند دل و قلوه، کله پاچه، جگر و مغز خودداری نمایید.

از زیاده روی در مصرف انواع حبوبات، انگور، شیر چرب، اسفناج، موز، گلابی، قارچ، انگور خودداری کنید.

 

آخرین ویرایش در 08/06/1394

به اشتراک بگذارید

درباره پزشکی به زبان ساده

پزشکی به زبان ساده می کوشد تا اطلاعات معتبر و به روز پزشکی و سلامت دنیا را به زبانی ساده در اختیار عموم قرار دهد.توجه شود که مقالات ما صرفا برای افزایش آگاهی و آشنایی بیشتر با مسائل پزشکی می باشد و نباید توصیه پزشکی تلقی شوند.

جدیدترین ارسال ها

خبرنامه

برای عضویت در خبرنامه کافیست ایمیل خود را ثبت نمایید